Ekologiczne jest modne i zdrowe, dlatego jest coraz intensywniej wykorzystywane w dzia\u0142aniach marketingowych. Niestety do\u0142\u0105czenie do przekazu reklamowego s\u0142owa klucza typu: ekologiczny, naturalny, zielony, pro\u015brodowiskowy, zr\u00f3wnowa\u017cony itp., nie zawsze daje gwarancj\u0119 skorzystania z produktu faktycznie spe\u0142niaj\u0105cego okre\u015blone (konkretne i ostre) kryteria, a tym samym nie daje pewno\u015bci czy firma dostarczaj\u0105ca produkt (us\u0142ug\u0119) jest podmiotem stosuj\u0105cym rygorystyczne normy w kontek\u015bcie ochrony \u015brodowiska. Dlatego wa\u017cne s\u0105 konkrety, najlepiej twarde dane i fakty.<\/p>\n\n\n\n
Brutalna walka konkurencyjna, bez wzgl\u0119du na bran\u017c\u0119 (od wody mineralnej, poprzez wybielacz czy us\u0142ugi bankowe, na samochodach ko\u0144cz\u0105c), sprawia, \u017ce producenci i us\u0142ugodawcy coraz cz\u0119\u015bciej si\u0119gaj\u0105 po \u201eeko-chwyt marketingowy\u201d. Zewsz\u0105d jeste\u015bmy bombardowani ekologicznymi komunikatami, a wtedy pojawia pytanie: czy informacje s\u0105 prawdziwe? Decyduj\u0105c si\u0119 na zakup eko-produktu lub eko-us\u0142ugi w tzw. dobrej wierze winni\u015bmy uruchomi\u0107 krytyczne my\u015blenie i zasad\u0119 ograniczonego zaufania.<\/p>\n\n\n\n
Wi\u0119cej na temat krytycznego my\u015blenia w materiale<\/a> (Pro-tip o Smart Enough<\/a>) Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie okre\u015blenia typu \u201eeko\u201d oraz \u201eekologia\u201d s\u0105 powszechnie \u0142\u0105czone z trosk\u0105 o otaczaj\u0105c\u0105 nas przyrod\u0119, jednak historycznie termin \u201eekologia\u201d dotyczy nauki zajmuj\u0105cej si\u0119 badaniem oddzia\u0142ywa\u0144 pomi\u0119dzy organizmami a ich \u015brodowiskiem (porusza kwestie struktury i funkcjonowania przyrody), za\u015b ochron\u0105 \u015brodowiska \u015bci\u015ble zajmuje si\u0119 inna dziedzina: sozologia. Pomijaj\u0105c t\u0105 drobn\u0105 niezgodno\u015b\u0107 rozwi\u0144my temat epatowania \u201eeko-sloganami\u201d na ka\u017cdym ju\u017c niemal kroku. Za ka\u017cdym razem gdy widz\u0119 zielony motyw i czytam lub s\u0142ucham o tym jak dany produkt jest przyjazny dla \u015brodowiska zapala mi si\u0119 \u201ezielona\u201d (nomen omen) lampka, kt\u00f3ra ka\u017ce zastanowi\u0107 si\u0119 przez chwil\u0119 czy podj\u0119te dzia\u0142anie faktycznie prze\u0142o\u017cy si\u0119 na popraw\u0119 stanu \u015brodowiska naturalnego (lokalnie lub globalnie), czy jest tylko sprytnym zabiegiem manipulacyjnym maj\u0105cym wywo\u0142a\u0107 u konsument\u00f3w pozytywne skojarzenia.<\/p>\n\n\n\n Ostatnio \u201em\u00f3j wewn\u0119trzny alarm\u201d w\u0142\u0105czy\u0142 jeden z bank\u00f3w, kt\u00f3ry informuje o swoim zaanga\u017cowaniu w eko i obwieszcza wprowadzenie biodegradowalnej karty p\u0142atniczej (sic!). Niby fajnie, ale policzmy na spokojnie. Wg PRNews.pl rzeczony bank ma nieca\u0142e 4 mln klient\u00f3w, czyli docelowo b\u0119dzie wymienionych 4 mln kart, ale ka\u017cdy z tych klient\u00f3w ma przecie\u017c wa\u017cn\u0105 kart\u0119 plastikow\u0105, zatem wymiana przed terminem by\u0142aby chyba jeszcze wi\u0119kszym marnotrawstwem i szkodzeniem \u015brodowisku. Za\u0142\u00f3\u017cmy zatem, \u017ce karta wa\u017cna jest 4 lata, czyli w najbli\u017cszym czasie bank wymieni 1 mln kart, przy \u015bredniej wadze karty ok. 5 gr, daje to 5 ton plastiku, jedna ci\u0119\u017car\u00f3wka\/rok. Oczywi\u015bcie dobre i 5 ton (max 100 tys. z\u0142), a koszt samej kampanii (spoty, celebryci, reklamy itp.)? Zatem m\u00f3j krytycyzm ka\u017ce zapyta\u0107: s\u0142uszna akcja dla eko-efektu, czy mo\u017ce eko-akcja dla efektu wizerunkowego czyli czystego marketingu? Niech ka\u017cdy sam dokona szybkiej oceny\u2026<\/p>\n\n\n\n Wi\u0119cej rozwa\u017ca\u0144 Ile prawdy jest w reklamach znajdziesz w materiale o lodach „Ekipy”<\/a><\/p>\n\n\n\n Przyk\u0142ady mo\u017cna mno\u017cy\u0107 i dzieli\u0107 w\u0142os na czworo, ale czy faktycznie wysyp ekologicznych produkt\u00f3w i zaanga\u017cowania w ekologi\u0119 nie jest nadu\u017cyciem ze strony cz\u0119\u015bci przedsi\u0119biorc\u00f3w? Gdy przyjrzymy si\u0119 bli\u017cej oka\u017ce si\u0119, \u017ce znajdziemy dzia\u0142ania wy\u0142\u0105cznie marketingowe, maj\u0105ce na celu wzmocnienie pozytywnego wizerunku firmy – firmy ekologiczne i pro\u015brodowiskowe s\u0105 bowiem lepiej postrzegane przez spo\u0142ecze\u0144stwo czy kontrahent\u00f3w. Dodatkowo \u201eeko\u201d jest na modowej fali. Jak pokazuj\u0105 liczne badania, konsumenci postrzegaj\u0105 ekologiczne produkty jako presti\u017cowe, a w obszarze \u017cywno\u015bci po prostu zdrowsze i charakteryzuj\u0105ce si\u0119 wy\u017csz\u0105 jako\u015bci\u0105, zatem pragn\u0105 je posiada\u0107 \u2013 nierzadko pomimo wy\u017cszej ceny. Tym samym \u201eeko\u201d wp\u0142ywa na nasze decyzje zakupowe, a to z kolei determinuje przedsi\u0119biorc\u00f3w do tak ch\u0119tnego wykorzystywania trwaj\u0105cego trendu. Czy zawsze uczciwie?<\/p>\n\n\n\n Opisane powy\u017cej praktyki nieuzasadnionego wykorzystania pro\u015brodowiskowych skojarze\u0144 oraz kreowania ekologicznego wizerunku, czyli po\u015brednio (lub nawet bezpo\u015brednio) wprowadzania w b\u0142\u0105d konsument\u00f3w przez sugerowanie, \u017ce produkt czy us\u0142uga jest rzekomo ekologiczna, gdy nie jest to zgodne z prawd\u0105 lub domniemany efekt jest niewsp\u00f3\u0142mierny do serwowanych slogan\u00f3w, nazywane jest greenwashingiem, a w wersji spolszczonej okre\u015blaniem – eko\u015bciema. Greenwashing wywodzi si\u0119 od s\u0142\u00f3w \u201egreen\u201d \u2013 zielony, czyli w domy\u015ble naturalny, ekologiczny i \u201ewhitewash\u201d \u2013 wybiela\u0107, tuszowa\u0107. Co ciekawe poj\u0119cie zosta\u0142o stworzone przez Jay’a Westerveld’a w 1986 roku, w eseju opisuj\u0105cym dzia\u0142anie jednego z hoteli, polegaj\u0105ce na umieszczeniu w pokojach tabliczek, na kt\u00f3rych proszono go\u015bci o oszcz\u0119dne (ponowne) u\u017cywanie r\u0119cznik\u00f3w. Takie zachowanie mia\u0142o zmniejszy\u0107 ilo\u015b\u0107 zu\u017cywanej wody, czego efektem mia\u0142a by\u0107 poprawa kondycji \u015brodowiska. Jednak pod ekologiczn\u0105 mask\u0105 kry\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wnie cel biznesowy, czyli wi\u0119kszy zysk spowodowany redukcj\u0105 rzeczy do prania i tym samym ci\u0119ciem koszt\u00f3w. Warto w tym miejscu podkre\u015bli\u0107, \u017ce sam pomys\u0142, cho\u0107 spopularyzowany w negatywnym kontek\u015bcie i napi\u0119tnowany, wyj\u0105tkowo szybko podchwycili inni hotelarze i dzi\u015b podobne etykiety s\u0105 obecne w prawie ka\u017cdym hotelu. Zadziwiaj\u0105ce, \u017ce ju\u017c nikt z tym nie dyskutuje \u2026mo\u017ce zak\u0142adamy, \u017ce jest to sytuacja typu win-win, czyli zyskuje \u015brodowisko i kiesze\u0144 w\u0142a\u015bciciela hotelu (sic!).<\/p>\n\n\n\n Podatno\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa na zjawisko greenwashingu wprost wynika ze \u015bwiadomo\u015bci ekologicznej. Im ni\u017csza \u015bwiadomo\u015b\u0107 tym \u0142atwiej \u201ewp\u0142yn\u0105\u0107\u201d na konsument\u00f3w, \u017ce skoro dany produkt (us\u0142uga) ma w nazwie \u201eeko\u201d lub inne pro\u015brodowiskowe okre\u015blenia, to z pewno\u015bci\u0105 jest bezpieczny dla \u015brodowiska i odpowiedzialny cz\u0142owiek, kt\u00f3rym ka\u017cdy z Nas chce przecie\u017c by\u0107 \ud83d\ude09 powinien z niego skorzysta\u0107. Antidotum jest jak zwykle wiedza, czyli edukacja ekologiczna na ka\u017cdym poziomie \u2013 od przedszkolaka do doros\u0142ego. Ponadto b\u0105d\u017amy krytyczni do komunikat\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 nam serwowane. Wymagajmy od producent\u00f3w przejrzysto\u015bci i zrozumia\u0142ego wyja\u015bnienia na czym dok\u0142adnie polega \u201eekologiczno\u015b\u0107\u201d danego produktu lub rozwi\u0105zania. Szukajmy informacji o uznanych certyfikatach weryfikowalnych organizacji (\u201ejaka\u015b nowa\u201d fundacja lub stowarzyszenie nie daje 100% gwarancji). Im wi\u0119cej og\u00f3lnik\u00f3w tym wi\u0119ksze prawdopodobie\u0144stwo \u201eeko\u015bciemy\u201d.
<\/p>\n\n\n\nPoprawa i ocieplanie wizerunku<\/h1>\n\n\n\n
Gra w \u201ezielone\u201d<\/h1>\n\n\n\n
Eko chwyta za serce, ale i za portfel<\/h1>\n\n\n\n
Eko\u015bciema, czyli greenwashing<\/h1>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\nCzy Polacy \u0142ykaj\u0105 eko\u015bciem\u0119 jak m\u0142ode pelikany rybki?<\/h1>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n